Succesvolle aanpak Zoetermeer om VvE’s te verduurzamen

Ongeveer 18% van de te verduurzamen woningen in Nederland maakt deel uit van een Vereniging van Eigenaren (VvE). Verduurzaming binnen VvE’s is complex. Juridische constructies, gedeeld eigenaarschap en besluitvorming zorgen ervoor dat plannen regelmatig vastlopen. Dit raakt ook gemeenten in hun opgave om de gebouwde omgeving te verduurzamen. De themagroep Duurzaamheid van de G40 zet zich daarom, samen met het Rijk, in voor:

  • Betere financiering,
  • Vereenvoudiging van besluitvorming,
  • Deskundige ondersteuning voor VvE’s.

Praktijkvoorbeeld: Zoetermeer

Tijdens de G40 Bestuurlijke netwerkdag op 4 februari 2026 deelde de gemeente Zoetermeer haar succesvolle VvE-aanpak. Zoetermeer telt 578 VvE’s met ruim 15.000 wooneenheden. Vooral complexen met zogenoemd ‘gespikkeld bezit’ (huur en koop door elkaar) vormen een uitdaging.

De kracht van de aanpak zit in een combinatie van prikkelen, verleiden en begeleiden. Soms is een zetje nodig om VvE’s in beweging te krijgen, bijvoorbeeld om toekomstige kostenstijgingen te voorkomen. Tegelijkertijd worden VvE’s verleid met subsidies en inzicht in besparingen en wooncomfort. Door actieve begeleiding blijven trajecten niet steken in goede bedoelingen.

Zoetermeer ondersteunt VvE’s onder meer met:

  • Een energieloket met vast aanspreekpunt,
  • Inzet van een externe procesadviseur,
  • Energiecoaches,
  • Trainingen voor VvE-besturen,
  • Een gebiedsgerichte aanpak met ondersteuning in de ‘klantreis’,
  • Daarnaast is een duurzaamheidsfonds ingericht om initiatieven aan te jagen en verduurzaming financieel te ondersteunen. Met behulp van rijksmiddelen kon een wijkgerichte aanpak worden opgezet voor grotere VvE-complexen, waardoor de financiële drempel voor eigenaren werd verlaagd.

Belangrijke lessen uit Zoetermeer:

  • Betrokken voorzitters en bestuurders maken het verschil.
  • Ondersteun VvE’s met professionele procesbegeleiding.
  • Accepteer dat draagvlak en eigen initiatief cruciaal zijn.
  • Stimuleer samenwerking tussen VvE’s onderling en met gemeente en corporaties.
  • Vier successen en zet goede voorbeelden in het zonnetje.

Lobby en landelijke ontwikkelingen

VvE’s lopen vaak vast in juridische en financiële knelpunten. De G40-themagroep Duurzaamheid heeft daarom actief gelobbyd voor verbeteringen in wet- en regelgeving. Dit heeft bijgedragen aan moties en wetswijzigingen die financiële drempels verlagen en de positie van VvE-bestuurders versterken.

Vanaf 2026 worden belangrijke aanpassingen in het Burgerlijk Wetboek verwacht die besluitvorming binnen VvE’s vereenvoudigen. Ook worden financierings- en subsidieregelingen verruimd, onder meer via het Nationaal Warmtefonds en de SVVE-regeling.

Samenwerking VvE-aanpak

In 2024 ondertekenden de G40, de G4 en het Ministerie van Binnenlandse Zaken een samenwerkingsovereenkomst om de verduurzaming van VvE’s te versnellen. Kern van de aanpak is dat VvE-verduurzaming integraal onderdeel is van de gemeentelijke verduurzamingsopgave, met aandacht voor groepsdynamiek en de eigenheid van VvE’s.

Er wordt gewerkt aan een landelijk ondersteuningsprogramma voor 2026, waar G40-steden bij kunnen aansluiten.

Bekijk de Powerpoint-presentatie over de VvE-aanpak